آموزش رایگان سیسکو به زبان فارسی درس ۷

آموزش رایگان سیسکو به زبان فارسی درس هفتم

بخش هفتم: پیکربندی etherchannel روی یک سوئیچ سیسکو

پیکربندی etherchannel روی یک سوئیچ سیسکو

etherchannel  یک تکنولوژی تراکم لینک پورت است که توسط شرکتی به نام Kalpana اختراع شد. این شرکت در سال ۱۹۹۴ توسط توسط Cisco systems خریداری شد. etherchannel  به ما امکان گروه بندی چندین (معمولا ۸) لینک Ethernet روی یک سوئیچ سیسکو را به یک لینک لوجیکال، میدهد.

مزیت های etherchannel  شامل افزایش پهنای باند و تحمل خطا ( fault tolerance) است. برای مثال، وقتی هشت پورت فیزیکی را در یک پورت لوجیکال گروه بندی کنیم، با فرض این که پهنای باند هر یک ۱۰۰ Mbps باشد، پهنای باند مجموع ۸۰۰ Mbps خواهد بود. اگر یکی از پورت ها خراب شود چه؟ خب باقی پورت ها جبران میکنند و بنابراین خطایی پیش نخواهد آمد. بیایید نگاهی عملی تر داشته باشیم.

تصور کنید که شبکه ای مانند شکل زیر داریم. دو دپارتمان جدا به نام فروش و مهندسی در یک شرکت وجود دارد که از طریق یک روتر به هم متصل شده اند.

زمانی فرا میرسد که ترافیک بین این دو آپارتمان مهم آنقدر شدید میشود که مدیر شبکه تصمیم میگیرید مانند شکل زیر بین دو سوئیچ این دپارتمان ها اتصال داخلی ایجاد کند تا ترافیک برای روتر مزاحمت ایجاد نکند. (CCNA ، همیشه به یاد داشته باشید که سوئیچ ها تنها با استفاده از کابل های crossover  به صورت داخلی به هم متصل میشوند).

 

 

با در نظر گرفتن اهمیت این دو دپارتمان، مدیر شبکه تصمیم میگیرد نه تنها پهنای باند بیشتری فراهم کند بلکه همچنین میان این دو دپارتمان تحمل خطا ایجاد نماید. Etherchannel  هر دو این نیازها را برآورده میکند.

حالا به نحوه پیکربندی etherchannel بپردازیم. برای پیکربندی etherchannel، در SWITCH1 لاگین شوید.

  • با تایپ فرمان config t وارد حالت پیکربندی جهانی شوید.
  • فرمان interface port-channel 1 را برای ایجاد پورت trunk etherchannel  وارد کنید.
  • فرمان interface range fastethernet 0/1-8  را برای انتخاب هشت رابط جهت اختصاص دادن به پورت trunk etherchannel  خود وارد کنید.
  • فرمان channel-group 1 mode on را برای اختصاص دادن رابط ها به پورت trunk etherchannel  تایپ نمایید.

می بینیم که با موفقیت etherchannel  را روی سوئیچ خود پیکربندی کرده ایم.

حالا VLAN trunk را روی پورت trunk لوجیکال پیکربندی نماییم.

  • فرمان interface port-channel 1 را جهت انتخاب پورت etherchannel  تایپ کنید
  • فرمان switchport mode trunk را به منظور تنظیم پورت etherchannel  به عنوان پورت trunk  وارد کنید.

 

 

 

 

 

آموزش رایگان سیسکو به زبان فارسی درس ۶

آموزش رایگان سیسکو به زبان فارسی درس ششم

بخش ششم: فعال سازی SSH روی روترها و سوئیچ های سیسکو

فعال سازی SSH روی روترها و سوئیچ های سیسکو

تصور کنید مدیر شبکه یک سازمان بزرگ با تعداد زیادی از سوئیچ ها و روترها هستید. برای پیکربندی یک سوئیچ یا روتر از جایی دور، دو گزینه وجود دارد. یکی از این گزینه ها این است که به محل سوئیچ ها یا روترها بروید و آن ها را پیکر بندی کنید.

به نظر گزینه خوبی میرسد اما تصور کنید که رفتن به محل هر دستگاه برای پیکربندی آن چه دردسرهایی دارد. دومین و راحت تریم روش پیکربندی از راه دور سوئیچ یا روتر است.

پیکربندی از راه دور یک سوئیچ/روتر را میتوان با استفاده از پروتکل های telnet  یا ssh  انجام داد. اما استفاده از telnet  معایبی دارد. چرا که دیتا را به صورت متن ساده میفرستد. بنابراین اگر نام کاربری و کلمه عبور ابراز هویت از راه دور برای سوئیچ را در آن بنویسید، به عنوان متنی ساده فرستاده میشود و هرکس که به شبکه سرک بکشد به راحتی میتواند اطلاعات لاگین شما را ببیند. این امر یک ریسک ایمنی بالا را ایجاد میکند. برای غلبه بر این مشکل، باید برای پیکربندی سوئیچ یا روتر از پروتکل ssh  استفاده کنیم. پروتکل ssh  همانند telnet  است اما حین ارتباطات از رمزگذاری (encryption ) استفاده میکند. این امر شناسایی مدارک را برای هکر ها مشکل میسازد. حالا به نحوه فعال سازی ssh  روی روترها و سوئیچ های سیسکو با استفاده از IOS بپردازیم.

در اینجا از یک روتر استفاده میکنم

فرمان conf t حالت پیکربندی جهانی سوئیچ یا روتر را فعال میکند. فرمان hostname R1 نام پیشفرض روتر را به R1 تغییر میدهد. پروتکل ssh  از نام روتر برای تولید نام برای کلیدها استفاده میکند بنابراین تغییر نام پیشفرض روتر الزامی است. فرمان ip domain-name ccnav6.com نام دامنه را برای روتر تنظیم میکند. نام دامنه نیز برای تنظیم نام کلید های رمزگذاری لازم است. (ccnav6.com یک نام دامنه خیالی است. شما میتوانید از نام دامنه خود استفاده کنید). زمان تنظیم اطلاعات لاگین روتر فرا رسیده است. فرمان username admin password 123456 نام کاربری و کلمه عبور را به ترتیب به صورت admin  و ۱۲۳۴۵۶  تنظیم میکند. فرمان line vty 0 15 خطوط vty  را برای پیکربندی خط از ۰ تا ۱۵ تنظیم میکند.

فرمان login local لاگین را برای روتر محلی تنظیم میکند. فرمان exit ما را از حالت پیکربندی خط به حالت پیکربندی جهانی منتقل میکند. زمان تولید کلید های ssh  رسیده است.

فرمان crypto key generate rsa کلیدهای رمزنگاری را با استفاده از الگوریتم ریوست شامیر آدلمن تولید میکند. از شما خواسته میشود شماره بیت ضریب ها را وارد کنید. اگر این شماره را بسیار پایین انتخاب کنید شکستن آن راحت میشود و اگر آن را خیلی بالا انتخاب کنید زمانبر خواهد بود. من آن را روی ۱۰۲۴ تنطیم کردم. حالا اطلاعات پروتکل ssh  که روی روتر فعال کردیم را ببینیم.

فرمان show ip ssh این عمل را انجام میدهم. علت افزودن do به ابتدای این فرمان این است که show ip ssh مخصوص حالت privileged exec است و در حالت پیکربندی جهانی قابل اجرا نیست. میتوانیم از اطلاعات نمایش داده شده نیز مشاهده کنیم که زمان مجاز برای احراز هویت روی ۱۲۰ ثانیه تنظیم شده و تعداد تلاش های مجدد برای احراز هویت ۳ بار است. خب بیایید آن ها را تغییر دهیم. فرمان ip ssh time-out 60 زمان احراز هویت را روی ۶۰ ثانیه تنظیم میکند و فرمان ip ssh authentication-retries برای تغییر تلاش های مجدد استفاده میشود. در نهایت ssh  را به عنوان پروتکل ورودی انتقال به خطوط دسترسی vty  تنظیم میکنیم

 

فرمان line vty 0 15 همه خطوط vty  را انتخاب میکند. فرمان transport input ssh، ssh  را به عنوان پروتکل ورودی انتقال تنظیم میکند. فرمان exit همانطور که گفتیم ما را از حالت پیکربندی خط خارج میکند. با موفقیت توانستیم پروتکل ssh  را روی روتر خود فعال کنیم.

حالا یک بار دیگر اطلاعات ssh  که به تازگی فعال کرده ایم را با استفاده از فرمان do show ip ssh مشاهده میکنیم

 

 

 

آموزش سیسکو به زبان فارسی درس پنجم

آموزش رایگان سیسکو به زبان فارسیدرس پنجم

بخش پنجم: پیکربندی و رمزگذاری کلمه عبور روی روترها و سوئیچ های سیسکو

پیکربندی و رمزگذاری کلمه عبور روی روترها و سوئیچ های سیسکو

در این فصل، نحوه پیکربندی کلمه عبور را روی روترها و سوئیچ های سیسکو مرور خواهیم کرد. دستگاه های سیسکو چهار نوع کلمه عبور دارند.

  • کلمه عبور کنسول: برای تنظیم کلمه عبور جهت دسترسی به کنسول استفاده میشود
  • کلمه عبور کمکی: برای تنظیم کلمه عبور در پورت کمکی (اگر سوئیچ دارای چنین پورتی باشد) استفاده میشود.
  • کلمه عبور خطوط VTY: برای تنظیم پسورد برای دسترسی telnet و ssh  استفاده میشود.
  • کلمه عبور ویژه (Privileged password): برای تنظیم کلمه عبور جهت دسترسی ویژه به سوئیچ استفاده میشود.

در این قسمت نحوه تنظیم پسورد کمکی را آموزش نخواهیم داد. حالت ویژه دستگاه سیسکو فرمان های IOS  پیشرفته ای دارد که اگر توسط افراد بی تجربه به کار روند پیامدهای فاجعه باری به همراه دارند. بنابراین تنظیم پسورد جهت دسترسی به فرمان های ویژه اهمیت دارد. از فرمان های زیر استفاده کنید:

فرمان enable ما را به حالت ویژه میبرد. حالت conf t ما را به حالت پیکربندی جهانی میبرد که به تنظیمات پیکربندی کل سوئیچ مربوط میشود. فرمان enable password برای حالت ویژه یک کلمه عبور تنظیم میکند. ۱۲۳۴۵۶ همان کلمه عبور است. فرمان exit ما را از حالت ویژه خارج میکند. برای این که از تنظیم شدن کلمه عبور برای حالت ویژه مطمئن شوید، با تایپ فرمان en سعی کنید وارد حالت ویژه شوید.

رمزگذاری کلمه عبور روی روترها و سوئیچ های سیسکو

در بخش قبلی، نحوه تنظیم پسورد روی سوئیچ ها یا روترهای سیسکو را دیدیدم. البته که تنظیم کلمه عبور امنیت دستگاه را افزایش میدهد اما مشکل کوچکی وجود دارد. کلمه عبور در یک متن ساده ذخیره شده است. هر کسی که بتواند به سوئیچ دسترسی پیدا کند میتواند به راحت با تایپ فرمان how running-config  یا  show startup-configهمه کلمات عبور را مشاهده کند. امروز نحوه رمزگذاری کلمات عبور در روترها و سوئیچ های سیسکو را مشاهده خواهیم کرد.

 

 

رمزگذاری کلمه عبور میتواند امنیت دستگاه را بیشتر بالا ببرد. کلمه عبور ویژه را میتوان با استفاده از فرمان enable secret به جای enable password فعال کرد. این فرمان باید از حالت پیکربندی جهانی پیشرفته وارد شود.

ببینید وقتی از فرمان show running-config استفاده میکنیم چه اتفاقی می افتد:

می بینیم که کلمه عبور تنظیم شده رمزگذاری شده است، اما کلمات عبور دیگر چه؟ کلمات عبور کنسول، کمکی و خطوط vty  را نمیتوان رمزگذاری کرد حتی با استفاده از فرمان enable secret. برای رمزگذاری این کلمات عبور باید مطابق شکل زیر از فرمان service password-encryption استفاده کنیم:

این فرمان همه کلمات عبور دخیره شده در متن ساده را در دستگاه رمزگذاری میکند.

امیدوارم از این درس از آموزش سیسکو وبسایت انستیتو ایز ایران راضی باشین شما میتوانید جهت یادگیری این آموزش درس های بعدی و قبلی این دوره را مطالعه نمائید.

جهت مشاهده لیست دوره های آموزش سیسکو در وبسایت آموزشگاه پارسه کلیک کنید

پیکربندی اولیه یک روتر یا سوئیچ سیسکو | آموزش رایگان سیسکو|آموزش رایگان فارسی سیکو | آموزش سیسکو به زبان فارسی

آموزش رایگان سیسکو به زبان فارسی درس ۴

آموزش رایگان سیسکو به زبان فارسی درس ۴ پیکربندی اولیه یک روتر یا سوئیچ سیسکو

بخش چهارم: پیکربندی اولیه یک روتر یا سوئیچ سیسکو

امروز با یکی دیگر از آموزش های رایگان وبسایت ایز ایران با عنوان پیکربندی اولیه یک روتر یا سوئیچ سیسکو در خدمت شما عزیزان علاقه مندان به آموزش سیسکو هستیم.

پیکربندی اولیه یک روتر یا سوئیچ سیسکو

پیکربندی اولیه یک سوئیچ سیسکو از سه روش قابل انجام است، با استفاده از ابزار تحت وب Cisco Device manage، با استفاده از دستیار شبکه سیسکو (CNA) و با استفاده از Cisco IOS setup mode. دو روش اول ابزارهای GUI  و روش آخر یک گزینه CLI  است. از آنجایی که Cisco IOS  نقش مهمی در آزمون CCNA  دارد در این بخش به آموزش پیکربندی یک سوئیچ سیسکو با استفاده از فرمان های setup mode سیسکو IOS  خواهیم پرداخت. در این بخش نام سوئیچ را پیکربندی کرده، آدرس آی پی مدیریت را در سوئیچ تنظیم کرده، کلمات عبور کنسول و telnet  را پیکر بندی کرده و در نهایت پیام روزانه بنر (message of the day banner) را برای سوئیچ پیکربندی میکنیم. برای پیکربندی یک سوئیچ سیسکو با استفاده از Cisco IOS باید یک کامپیوتر را با استفاده از کابل rollover  به پورت کنسول سوئیچ متصل کنیم. همین کار را در Packet Tracer شبیه سازی خواهیم کرد. مانند شکل زیر اتصال را برقرار نمایید:

نامگذاری سوئیچ:

نامگذاری سوئیچ میتواند مدیریت و شناسایی سوئیچ را آسان کند. فرمان های زیر را برای نامگذاری سوئیچ اجرا کنید. سوئیچ را میتوانید با استفاده از فرمان hostname نامگذاری نمایید.

 

 

دو فرمان اولیه به ما امکان میدهند به پیکربندی جهانی سوئیچ دسترسی پیدا کنیم. فرمان hostname نام سوئیچ را تغییر میدهد. سایر فرمان ها برای خروج از حالت تنظیمات جهانی هستند.

پیکر بندی آدرس آی پی:

پیکر بندی آدرس آی پی سوئیچ یا روتر به ما امکان اتصال به سوئیچ یا روتر را از مکانی دور با استفاده از Telnet  یا HTTP، ایجاد میکند. برای پیکربندی آدرس آی پی مدیریت روی سوئیچ فرمان های زیر را اجرا کنید:

دو فرمان اول (en و conf t) IOS  را در حالت تنظیمات جهانی ویژه قرار میدهند). این حالت به ما امکان اجرای فرمان های تغییر تنظیمات پیکر بندی را میدهد که در کل سوئیچ اعمال میشوند.

فرمان interface vlan1 رابطی را برای کار انتخاب میکند. VLAN 1 ،  VLAN مدیریت نام داشته و برای مدیریت سوئیچ حفظ میشود. ما آدرس آی پی و gateway  پیشفرض آی پی مدیریت را روی این VLAN تنظیم میکنیم.

فرمان ip address 10.10.10.3 255.0.0.0 آی پی آدرس و mask  سابنت سوئیچ را روی vlan1 تنظیم میکند. فرمان no shutdown رابط vlan1 را روشن میکند. فرمان exit  ما را از حالت پیکربندی خاص به پیکربندی جهانی بازمیگرداند.

فرمان ip default-gateway 10.10.10.1، gateway  پیشرفض سوئیچ را روی ۱۰٫۱۰٫۱۰٫۱ تنظیم میکند. ابتدا از حالت پیکربندی رابط خارج میشویم (( config-if)# exit)  چرا که gateway  پیشفرض در کل سوئیچ اعمال میشود، نه فقط روی یک رابط.

پیکربندی کلمه عبور کنسول:

برای تنظیم یک کلمه عبور کنسول روی سوئیچ، فرمان زیر را اجرا کنید:

 

فرمان line console 0 خط کنسول را انتخاب میکند. در یک سوئیچ سیسکو تنها یک خط کنسول وجود دارد. فرمان password 123456 کبمه عبور خط کنسول را روی ۱۲۳۴۵۶ تنظیم می نماید. فرمان login به IOS  دستور میدهد که هنگام ورود هرکس به خط کنسول، از او درخواست احراز هویت کند.

پیکربندی کلمه عبور telnet

برای پیکربندی کلمه عبور telnet  روی سوئیچ فرمان زیر را اجرا کنید.

فرمان line vty 0 ? نشاندهنده تعداد خطوط vty  در دسترس سوئیچ است. پاسخ  < 1-15 > نشان میدهد که ۱۵ خط VTY  در دسترس است، یعنی میتوانیم روی این سوئیچ ۱۵ جلسه (sessions ) همزمان داشته باشیم. کلمه عبور telnet  را روی خط ۱ پیکربندی خواهیم کرد. فرمان line vty 1 خط ۱ را انتخاب میکند. فرمان password telnet کلمه عبور telnet  خط را روی telnet  تنظیم میکند. فرمان login به IOS  دستور درخواست احراز هویت را میدهد.

پیکربندی بنرها:

از بنر ها میتوان برای نمایش یک پیام مختصر درباره سوئیچ، هنگام لاگین شدن فرد، استفاده کرد. بنرها به شناسایی سوئیچی که وارد آن شده ایم، پیکربندی و دستورالعمل های استفاده از آن، کمک خواهد کرد. میتوانیم یک هشدار امنیتی نیز به بنر اضافه کنیم تا به کاربران درباره دسترسی غیرمجاز به سوئیچ هشدار دهد. برای پیکربندی بنر روی سوئیچ باید فرمان زیر را اجرا کنیم:

پیام روز را روی سوئیچ پیکربندی میکنیم. فرمان banner motd – (توجه داشته باشید که بین motd  و –  یک فاصله وجود دارد) برای پیکربندی پیام بنر روز روی سوئیچ استفاده میشود. وقتی این فرمان را اجرا میکنیم، از ما میخواهد پیام، که باید با – به پایان برسد، را وارد کنیم.

 

بسیار خرسندیم که امروز هم با یکی دیگر از آموزش های ما تحت عنوان آموزش سیسکو به زبان فارسی همراه بودین امیدوارم که از این آموزش رضایت کافی را داشته باشین در صورت رضایت نظر خود را برای ما کامنت کنید.

شما میتوانید جهت مشاهده لیست دوره های آموزش سیسکو در وبسایت آموزشگاه پارسه کلیک کنید

آموزش رایگان سیسکو به زبان فارسی درس ۳

آموزش رایگان سیسکو به زبان فارسی درس سوم

بخش سوم: حالت های Command Line در روترها و سوئیچ های سیسکو

حالت های Command Line در روترها و سوئیچ های سیسکو

در بخش قبلی، طریقه سابنت کردن یک شبکه را مشاهده کردیم. در این بخش، حالت های مختلف Command Line را در دستگاه های سیسکو مشاهده میکنیم..

Cisco IOS یک سیستم عامل بین شبکه ای برای سوئیچ ها و روترهای سیسکو است. این سیستم عامل دو رابط دارد، رابط خط فرمان ( command line) (CLI) و رابط کاربری گرافیکی (GUI). از آنجایی که آزمون CCNA قطعا دانش شما را در خصوص این رابط ها خواهد سنجید، آشنایی با آن ها اهمیت دارد. رابط Command Line در Cisco IOS (CLI) یک رابط مبتنی بر متن است که با IOS ادغام شده. وقتی یک سوئیچ یا روتر بوت میشود، IOS پیکر بندی استارتاپ را از NVRAM بارگذاری کرده، IOS prompt را نمایش داده و منتظر فرمان می ماند. میتوانید فرمان های IOS را در IOS prompt وارد کنیم. در این بخش با استفاده از Packet Tracer حالت های command line متنوعی را روی روترها و سوئیچ های سیسکو خواهیم دید. Packet Tracer را باز کرده و مانند شکل زیر یک سوئیچ Cisco 2960 را انتخاب کنید.

موس را روی سوئیچ حرکت دهید تا پورت هایش را مشاهده نمایید

 

 

یک کامپیتور را از دستگاه های پایانی (End Devices) انتخاب کرده و پورت کنسول روی سوئیچ (Console port on Switch) را با یک سیم کنسول به پورت RS 232 روی کامپیوتر متصل کنید. در این قسمت اتصال از کامپیوتر به سوئیچ را از طریق کنسول شبیه سازی میکنیم.

روی دستگاه هاست (کامپیوتر) کلیک کنید. در پنجره ای که باز میشود روی زبانه Desktop و سپس روی Terminal کلیک کنید.

کنسول با بوت شدن سوئیچ باز میشود. پس از پایان عملیات بوت شدن، سوئیچ در حالت user EXEC بارگذاری میگردد.

Cisco IOS پنج حالت command line (خط فرمان) دارد.

  • حالت Setup
  • حالت User EXEC
  • حالت EXEC ممتاز (Privileged EXEC)
  • حالت پیکربندی جهانی (Global configuration)
  • حالت پیکربندی خاص (Specific Configuration)

حالت Setup

حالت Setup، حالت پیکربندی اولیه سوئیچ ها و روتر های سیسکو است. اگر در NVRAM هیچ پیکربندی استارتاپی وجود نداشته باشد، روی حالت setup شروع میشود. پس از تکمیل حالت setup، Cisco IOS به حالت user EXEC منتقل میشود.

حالت User EXEC

حالت User EXEC حالت عملیاتی نرمال برای سوئیچ ها و روترهای سیسکو است. user EXEC prompt در Cisco IOS نام سوئیچ یا روتر به همراه علامت «بزرگ تر» یعنی < است. میتوانیم با تایپ «؟» فرمان های فعال در user EXEC prompt را مشاهده کنیم.

 

حالت Privileged EXEC

حالت Privileged EXEC حالت پیشرفته عملیاتی Cisco IOS است. این حالت برای محدودسازی دسترسی به آن دسته از فرمان های IOS که روی دستگاه سیسکو و پیکربندی آن اثر منفی دارند طراحی شده است. برای ورود به حالت Privileged EXEC تایپ کنید « enable» یا « en». Privileged EXEC prompt از نام سوئیچ یا روتر به همراه کارکتر # تشکیل شده است. برای خروج از حالت Privileged EXEC تایپ کنید « disable ».

برای دیدن فرمان های فعال در privileged EXEC prompt تایپ کنید «؟»

حالت پیکربندی جهانی (Global Configuration)

حالت پیکربندی جهانی از فرمان های مربوط به کل دستگاه سیسکو تشکیل شده است. به بیان دیگر، اگر نیاز دارید فرمان هایی برای اصلاح رفتار کل سوئیچ یا کل روتر اجرا کنید، باید IOS  را در حالت پیکربندی جهانی قرار دهید. حالت پیکربندی جهانی تنها از حالت privileged EXEC و با تایپ فرمان های config t یا conf t فعال میشود. prompt  در این حالت از نام دستگاه به همراه (config)# تشکیل میشود.

با تایپ ؟ فرمان های فعال در این حالت را مشاهده کنید. اگر نیاز به اجرای فرمانی دارید که در حالت پیکربندی جهانی در دسترس نیست باید فرمان را با پیشوند do وارد کنید.

 

حالت پیکربندی خاص (Specific configuration)

حالت پیکربندی خاص برای فرمان هایی کاربرد دارند که روی پیکربندی یک بخش یا مجموعه ای از اجزاء دستگاه سیسکو تاثیر میگذارند. فرض کنید میخواهیم با چند رابطه (یا پورت) روی سوئیچ یا روترمان کار کنیم، در این صورت باید حالت پیکربندی خاص را فعال نماییم. برای فعال کردن حالت پیکربندی خاص تنها باید از حالت پیکربندی جهانی اجزائی که میخواهیم با آن ها کار کنیم را انتخاب نماییم. Prompt در این حالت از نام هاست روتر یا سوئیچ به همراه ( config-< component >) تشکیل شده است. برای مثال رابط fastethernet 0/ 1 را با تایپ interface fastethernet 0/ 1 یا int f0/ 1 انتخاب میکنیم.

اگر بخواهیم فرمانی را اجرا کنیم که روی حالت پیکربندی خاص فعال نیست باید به فرمان پیشوند do اضافه نماییم. برای مثال در حالت پیکربندی خاص فرمان do show running-config یا do show runn را اجرا میکنیم.

 

آموزش سیسکو به زبان فارسی

آموزش رایگان سیسکو به زبان فارسی درس ۲

آموزش رایگان سیسکو به زبان فارسی درس ۲

دراین بخش از آموزش های سایت پارسه اقدام به آموزش رایگان سیسکو به صورت گام به گام برای افراد مبتدی در ۷ درس نموده ایم.

جهت یادگیری مطالب تا پایان درس ۷ آموزش سیسکو همراه ما باشید.

در درس دوم آموزش های رایگان سیسکو اقدام به آموزش سابنت کردن یک شبکه به شما می دهیم.

بخش دوم: سابنت کردن یک شبکه

آموزش سابنت کردن یک شبکه

زیر شبکه یا سابنت یک بخش فرعی منطقی از یک نتورک آی پی است. روش تقسیم کردن یک شبکه به دو زیرشبکه یا بیشتر سابنت کردن (sub netting) نام دارد.

سابنت کردن مزیت های زیادی دارد که برخی از آن ها عبارتند از:

  1. ایجاد امنیت برای شبکه
  2. افزایش سرعت شبکه و بنابراین بهبود عملکرد آن
  3. امکان سازمانبندی بهتر منابع را فراهم میکند

درک سابنت کردنبک شبکه نه تنها برای کسانی که برای شرکت در آزمون CCNA آماده میشوند بلکه برای مدیران شبکه نیز از اهمیت بالایی برخوردار است. امروز، به نحوه ایجاد یک سابنت در شبکه خواهیم پرداخت.

فرض کنید من یک شرکت نرم افزاری کوچک به نام Shunya را تشکیل داده ام که شبکه آن مطابق شکل زیر است. من یک توسعه دهنده جاوا (JD)، یک کارشناس تست نرم افزار، یک HR و یک مدیر شبکه را استخدام کرده ام. و آدرس های آی پی از ۱۹۲٫۱۶۸٫۱۰٫۱ تا ۱۹۲٫۱۶۸٫۱۰٫۲۵۵ اختصاص داده ام.

من DHCP را مانند شکل های زیر در روترم فعال کرده ام.

تصور کنید پس از یک سال شرکت من این شانس را داشته که رشد سریعی داشته باشد. حالا این شرکت سه توسعه دهنده جاوا، سه متخصص تست نرم افزار و یک تیم اختصاصی HR  را دارد. همچنین شرکت من از مدیریت زیرساخت ها از راه دور ( RIM) استفاده کرده و دارای یک مرکز عملیات شبکه (NOC) و یک مرکز عملیات امنیت  (SOC)است. روی هم رفته من در این شبکه ۱۵ کامپیوتر دارم که مطابق شکل زیر است.

حالا تصویر زیر را مشاهده کنید. در اینجا ماشین JD1 بسته ای را به ماشین Testing3 ارسال میکند. در این تصویر میتوانیم ببینیم که برای ارتباط میان ماشین های JD1 و Testing3، ماشین های دیگر باید مختل شوند. این امر روی عملکرد شبکه تاثیر میگذارد.

به همین علت تصمیم گرفتم این شبکه را ساب نت کنم. تصمیم من این است که این شبکه را به سه زیر شبکه، مطابق شکل زیر، تقسیم کنم که هر یک به دپارتمان های HR، توسعه جاوا و OC اختصاص داده شوند.

  • افزودن پورت های FastEthernet 1/0 برای روتر ۰

روی روتر کلیک کرده و این مراحل را اجرا کنید:

 

برای ایجاد یک سابنت، ابتدا باید برنامه مناسبی برای تعداد سابنت های مورد نیاز و تعداد سابنت هایی که ممکن است در آینده نیاز شود، داشته باشیم. در حال حاضر من به سه سابنت نیاز دارم. تعداد سابنت ها همیشه باید به صورت توان ۲ محاسبه شود.

۲ به توان ۱ = ۲

این مورد نیاز ما را برآورده نمیکند چرا که ما به ۳ سابنت نیاز داریم

۲ به توان ۲ = ۴

نیاز ما را برآورده میکند. پس باید دو بیت از سهم آدرس آی پی هاست را برداریم. ۱۹۲٫۱۶۸٫۱۰٫۱ تا ۱۹۲٫۱۶۸٫۱۰٫۲۵۵ گستره آدرس موجود با subnet mask255.255.255.0 است. subnet mask در کدگزاری دودویی میشود

۱۱۱۱۱۱۱۱ ۱۱۱۱۱۱۱۱ ۱۱۱۱۱۱۱۱ ۰۰۰۰۰۰۰۰

۲۵۵ ۲۵۵ ۲۵۵ ۰

۲۴ بیت اول بیت های نتورک و ۸ بیت آخر بیت های هاست هستند. برای ایجاد سه سابنت، باید دو بیت از سهم آدرس هاست را برداریم

۱۱۱۱۱۱۱۱ ۱۱۱۱۱۱۱۱۱ ۱۱۱۱۱۱۱۱ ۱۱۰۰۰۰۰۰

۲۵۵ ۲۵۵ ۲۵۵ ۱۹۲

چهار سابنتی که میتوانیم از subnet mask بالا بسازیم عبارتند از:

 ۱۹۲٫۱۶۸٫۱۰٫۰ تا  ۱۹۲٫۱۶۸٫۱۰٫۶۳ (با بیت های هاست ۰۰۰۰۰۰۰۰)

 ۱۹۲٫۱۶۸٫۱۰٫۶۴ تا ۱۹۲٫۱۶۸٫۱۰٫۱۲۷  (با بیت های هاست ۰۱۰۰۰۰۰۰)

 ۱۹۲٫۱۶۸٫۱۰٫۱۲۸ تا ۱۹۲٫۱۶۸٫۱۰٫۱۹۱  (با بیت های هاست ۱۰۰۰۰۰۰۰ )

 ۱۹۲٫۱۶۸٫۱۰٫۱۹۲ تا ۱۹۲٫۱۶۸٫۱۰٫۲۵۵  (با بیت های هاست ۱۱۰۰۰۰۰۰ )

از آنجایی که تنها به سه سابنت نیاز داریم، سه سابنت نخست را ایجاد خواهیم کرد. نخستین سابنت (۱۹۲٫۱۶۸٫۱۰٫۰ تا  ۱۹۲٫۱۶۸٫۱۰٫۶۳) توسعه دهندگان جاوا و متخصصان تست نرم افزار را در بر خواهد گرفت. فرمان ها در زیر نمایش داده شده اند:

Router(config)#int fa 0/0

Router(config-if)#ip add 192.168.10.1 255.255.255.192

Router(config-if)#no shut

Router(config-if)#ip dhcp pool net1

Router(dhcp-config)#network 192.168.10.0 255.255.255.192

Router(dhcp-config)#dns-server 192.168.10.1

Router(dhcp-config)#default-router 192.168.10.1

Router(dhcp-config)#exit

اگر وارد هر یک از ماشین های این سابنت شده و آدرس آی پی آن را پیدا کنید، شبیه تصویر زیر خواهد بود.

حالا سابنت دپارتمان منابع انسانی (۱۹۲٫۱۶۸٫۱۰٫۱۲۸ تا ۱۹۲٫۱۶۸٫۱۰٫۱۹۱). مانند زیر خواهد بود:

Router(config)#int fa 1/0

Router(config-if)#ip add 192.168.10.129 255.255.255.192

Router(config-if)#no shut

Router(config-if)#ipdhcp pool net2

Router(dhcp-config)#network 192.168.10.128 255.255.255.192

Router(dhcp-config)#dns-server 192.168.10.129

Router(dhcp-config)#default-router 192.168.10.129

Router(dhcp-config)#exit

 

سومین سابنت (۱۹۲٫۱۶۸٫۱۰٫۶۴ تا ۱۹۲٫۱۶۸٫۱۰٫۱۲۷) دربرگیرنده NOC و SOC است.

Router(config)#int fa 0/1

Router(config-if)#ip add 192.168.10.65 255.255.255.192

Router(config-if)#no shut

 Router(config-if)#ipdhcp pool net3

Router(dhcp-config)#network 192.168.10.64 255.255.255.192

Router(dhcp-config)#dns-server 192.168.10.65

Router(dhcp-config)#default-router 192.168.10.65

Router(dhcp-config)#exit

 

 

شبکه ما با موفقیت به سه زیرشبکه سابنت شد و هنوز یک سابنت برای استفاده در آینده داریم.

 

 

| آموزش رایگان سیسکو به زبان فارسی

آموزش رایگان سیسکو به زبان فارسی درس ۱

آموزش رایگان سیسکو به زبان فارسی درس ۱

دراین بخش از آموزش های سایت پارسه اقدام به آموزش رایگان سیسکو به صورت گام به گام برای افراد مبتدی در ۷ درس نموده ایم.

جهت یادگیری مطالب تا پایان درس ۷ آموزش سیسکو همراه ما باشید.

در درس اول آموزش های رایگان سیسکو اقدام به آموزش چگونگی استفاده از نرم افزار Cisco Packet Tracer به شما می دهیم.

آموزش چگونگی استفاده از نرم افزار Cisco Packet Tracer را به شما آموزش می دهیم.

  •  بخش ۱: راهنمای شروع Cisco Packet Tracer برای افراد مبتدی.

چگونگی استفاده از این نرم افزار Cisco Packet Tracer را به شما آموزش می دهیم.

من با در نظر داشتن افرادی که کاملا مبتدی هستند این بخش از آموزش رایگان سیسکو راهنما را نوشته ام و وقتی می گویم مبتدی، منظورم افرادی است که به معنای واقعی کلمه مبتدی اند. به عنوان بخشی از این آموزش، یک توپولوژی ستاره ایجاد خواهیم کرد و تفاوت میان هاب و سوئیچ را بررسی میکنیم.

Packet Tracer را باز کنید. در گوشه پایین سمت چپ، اجزاء لازم برای ایجاد شبکه را مشاهده میکنید. این ابزار عبارتند از روتر، سوئیچ، دستگاه های انتهایی، هاب، دستگاه های وایررلس، و اتصالات و غیره.

| آموزش رایگان سیسکو به زبان فارسی

روی Hubs کلیک کنید. در سمت راست، انواع هاب ها نمایش داده میشوند. روی نوع اول Generic، کلیک کرده و آن را با موس به فضای کاری بالا بکشید و روی نقطه ای که میخواهید هاب خود را قرار دهید کلیک کنید.

| آموزش رایگان سیسکو به زبان فارسی

روی هابی که همین الان در فضای کاری قرار دادید کلیک کنید. به شما نمای فیزیکی هاب، که نمای واقعی از آن است، نمایش داده میشود. حتی میتوانید دکمه خاموش/روشن هاب را هم ببینید.

| آموزش رایگان سیسکو به زبان فارسی

روی تب Config درست کنار تب Physical کلیک کنید. تنظیمات جهانی هاب به شما نشان داده میشود. میتوانید نام هاب را تغییر دهید. آن را از Hub0 به Hub تغییر دهید. سپس صفحه را ببندید

| آموزش رایگان سیسکو به زبان فارسی

حالا پنج کامپیوتر را در اطراف هاب قرار میدهیم تا توپولوژی Hub and Spoke را ایجاد کنید. در میان اجزائی که در گوشه سمت چپ پایین صفحه می بینید روی « End devices » کلیک کنید. از میان گزینه های نمایش داده شده، نخستین گزینه که Generic نام دارد را انتخاب کرده، « CTRL » را نگه دارید و دور هاب روی پنج نقطه کلیک کنید، این نقاط محل کامپیوترها هستند. این روش میانبری است برای قرار دادن چندین دستگاه

| آموزش رایگان سیسکو به زبان فارسی

روی هر یک از کامپیوترهایی که همین الان قرار دادید کلیک کنید. باید چیزی شبیه CPU مشاهده کنید. این نمای فیزیکی کامپیوتر است. میتوانیم حتی دکمه پاور را نیز مشاهده کنیم.

| آموزش رایگان سیسکو به زبان فارسی

روی تب Config در کنار تب Physical کلیک کنید. در تنظیمات جهانی، نام PC  را به PC 2 تغییر دهید. در gateway/ DNS، روی DHCP کلیک نمایید. برای اختصاص دادن آدرس آی پی به کامپیوترها یک سرور DHCP ایجاد خواهیم کرد. میتوانید نگاهی به تب های کنار تب Config بیندازید.

| آموزش رایگان سیسکو به زبان فارسی

همین اعمال را روی دیگر کامپیوترها هم انجام داده و برای آن ها نام های متفاوت انتخاب کنید. سپس از بخش End Devices، Server را انتخاب کرده و آن را همانند شکل زیر در فضای کار قرار دهید.

| آموزش رایگان سیسکو به زبان فارسی

روی Server کلیک کنید. وارد تب Config شوید. در این قسمت میتوانید آدرس آی پی استاتیک/ gateway/ Subnet Mask را پیکربندی کنید. روی INTERFACE FastEthernet0 در سمت چپ کلیک کنید. پیکربندی آی پی را روی استاتیک قرار داده و در بخش IP address، ۱۹۲٫۱۶۸٫۰٫۲۵۴ و در بخش Subnet Mask، ۲۵۵٫۲۵۵٫۲۵۵٫۰ را وارد کنید.

| آموزش رایگان سیسکو به زبان فارسی

روی GLOBAL  Settings در سمت چپ کلیک کنید. پیکربندی آی پی را روی استاتیک قرار داده و در Gateway، ۱۹۲٫۱۶۸٫۰٫۱ و در DNS Server، ۸٫۸٫۸٫۸ را وارد نمایید.

| آموزش رایگان سیسکو به زبان فارسی

وارد تب Services شوید. میتوانید سرویس هایی که در سرور های HTTP، DHCP  و غیره قابل پیکربندی هستند را مشاهده کنید.

روی DHCP کلیک کنید. Pool Name را تغییر ندهید، Default Gateway و DNS server را مانند بالا تغییر دهید. در قسمت Starting IP address، عدد ۱۹۲٫۱۶۸٫۰٫۱۰، و در Subnet Mask عدد ۲۵۵٫۲۵۵٫۲۵۵٫۰، و در Maximum number of Users عدد ۱۵۰ را وارد کنید. اگر سرویس DHCP خاموش است آن را روشن کنید. روی Save کلیک کرده و پنجره را ببندید.

| آموزش رایگان سیسکو به زبان فارسی

حالا باید دستگاه ها را به هم متصل کنیم تا یک شبکه ایجاد شود. از میان اجزاء در گوشه سمت چپ پایین، روی Connections کلیک کنید.

| آموزش رایگان سیسکو به زبان فارسی

در این قسمت انواع مختلف کابل کشی را می بینید. اینجاست که Packet tracer به یادگیری ما کمک میکند. اگر مطمئن نیستید باید از کدام نوع سیمکشی استفاده کنید، روی اولین گزینه automatic کلیک کنید.

| آموزش رایگان سیسکو به زبان فارسی

حالا در فضای کاری روی Server و سپس Hub کلیک کنید. یک اتصال ایجاد میشود. اگر نقاط انتهایی اتصال قرمز رنگ هستند، یعنی سیمکشی شما مشکلی دارد. اگر نقاط انتهایی سبز باشند یعنی سیمکشی شما درست است. (ما متوجه شدیم برای توپولوژی ستاره باید از کابل مسی straight through استفاده کنیم).

| آموزش رایگان سیسکو به زبان فارسی

مانند شکل زیر همین کار را برای همه اتصالات انجام دهید

| آموزش رایگان سیسکو به زبان فارسی

برای کامپیوترها درخواست آدرس دهی DHCP  کنید. روی هر کامپیوتر کلیک کرده و Desktop tab> IP Configuration را انتخاب کنید.

| آموزش رایگان سیسکو به زبان فارسی

پس از پیکربندی درخواست آدرس دهی DHCP برای همه کامپیوترها، با حرکت ماوس روی سرور ها از تخصیص آدرس های آی پی اطمینان حاصل کنید.

| آموزش رایگان سیسکو به زبان فارسی

حالا به عملکرد هاب بپردازیم. مانند شکل زیر روی Simulation در کنار Real-time کلیک کنید.

| آموزش رایگان سیسکو به زبان فارسی

پنجره Event List (فهرست رویدادها) باز خواهد شد. روی Edit Filters کلیک کنید. در این جا پروتکل های متنوعی را مشاهده خواهید کرد.

| آموزش رایگان سیسکو به زبان فارسی

تیک گزینه Show All/ None را بردارید. با این کار تیک همه گزینه ها برداشته میشود. سپس روی گزینه ICMP کلیک کنید. کاری که میخواهیم انجام دهیم پینگ کردن ماشین است.

| آموزش رایگان سیسکو به زبان فارسی

پنجره Event List را ببندید

| آموزش رایگان سیسکو به زبان فارسی

مانند شکل زیر روی Add Simple PDU کلیک کنید. وقتی ماوس را روی فضای کاری حرکت میدهیم میبینیم که یک پاکت سفید رنگ همراه با ماوس حرکت میکند.

| آموزش رایگان سیسکو به زبان فارسی

ابتدا روی دستگاه فرستنده (PC0) کلیک کنید. سپس دستگاه گیرنده (Server) را انتخاب نمایید. احتمالا متوجه شده اید که سرور را از PC0 پینگ میکنیم. ظاهر نرم افزار باید شبیه شکل زیر باشد.

| آموزش رایگان سیسکو به زبان فارسی

حالا ببینیم packetها چگونه از PC0  به سروری که میخواهیم پینگ کنیم، حرکت میکنند. روی Capture/ Forward کلیک کنید.

دوباره روی Capture/ Forward کلیک کنید. پینگ از PC0   به هاب حرکت میکند.

| آموزش رایگان سیسکو به زبان فارسی

دوباره روی Capture/ Forward کلیک کنید. هاب فریم را به همه پورت ها میفرستد، به جز پورتی که فریم از آن می آید. همه هاست ها به جز سرور فریم را رد میکنند چرا که به آن ها آدرس دهی نشده است

| آموزش رایگان سیسکو به زبان فارسی

روی Capture/ Forward کلیک کنید. سرور یک فریم را به هاب فورواد می کند

| آموزش رایگان سیسکو به زبان فارسی

روی «Capture/ Forward» کلیک کنید. هاب یک بار دیگر فریم را به همه پورت ها به جز پورت ورودی فوروارد میکند. همه هاست ها به جز PC0 آن را در میکنند چرا که به آن ها آدرس دهی نشده است. پیام موفقیت شبیه سازی مانند تصویر زیر نمایش داده میشود.

| آموزش رایگان سیسکو به زبان فارسی

برای دیدن لیست کامل رویدادهایی که در این ارتباط ایجاد شده اند، روی Event List کلیک کنید

| آموزش رایگان سیسکو به زبان فارسی

| آموزش رایگان سیسکو به زبان فارسی

همانطور که قبلا گفتیم هاب ها فریمی که دریافت میکنند را روی همه پورت های outbound  فورواد میکنند به جز پورتی که فریم را از طریق آن دریافت کرده اند. دستگاه های هاست وقتی با استفاده از هاب ها متصل میشوند پهنای باندشان مشابه مدیوم است. از آنجایی که این دستگاه ها دارای پهنای باند یکسان هستند، میتوانند فریم ها را در زمان برابری روی مدیوم بفرستند که باعث تصادم میشود.

برای پیشگیری از تصادم فریم، اترنت از «دسترسی چندگانه با قابلیت شنود سیگنال حامل/پیشگیری از تصادم» (CSMA/CA) استفاده میکند. این روش از ایجاد تصادم جلوگیری میکند اما پهنای زیادی را مصرف می نماید. تنها راه حل برای این مشکل این است که دامنه تصادم را به حداقل برسانیم. مانند شکل زیر روی Delete کلیک کنید.

| آموزش رایگان سیسکو به زبان فارسی

روی هاب کلیک کنید. این کار هاب و اتصالات را پاک خواهد کرد.

| آموزش رایگان سیسکو به زبان فارسی

آن را با سوئیچ ۲۹۶۰ تعویض کرده و با روش قبل اتصالات را ایجاد کنید.

| آموزش رایگان سیسکو به زبان فارسی

مانند قبل یک ICMP PDU ساده اضافه کنید.

| آموزش رایگان سیسکو به زبان فارسی

روی Capture/ Forward کلیک کنید. فریم اول به سوئیچ منتقل میشود.

| آموزش رایگان سیسکو به زبان فارسی

دوباره روی Capture/ Forward کلیک کنید. سوئیچ تنها فریم را به سرور، یعنی مقصد از قبل تعیین شده آن، می فرستد.

| آموزش رایگان سیسکو به زبان فارسی

متعاقبا فریم به سوئیچ فوروارد شده است که آن را به PC0 فوروارد میکند و بنابراین ارتباطات تکمیل میگردد.

| آموزش رایگان سیسکو به زبان فارسی

خب چطور این اتفاق می افتد؟ دلیل این اتفاق این است که یک سوئیچ به ازای هر پورتی که فریم فوروراد میکند، تنها روی پورت outbound که به مقصد فریم میرسد، یک دامنه تصادم ایجاد میکند. از آنجایی که هاست ها در دامنه تصادم جداگانه خود کار میکنند، فریم ها هرگز تصادم نکرده و بنابراین مشکل تصادم حل میشود. فکر میکنم حالا نه تنها عملکرد هاب و سوئیچ بلکه نحوه استفاده از Cisco Packet Tracer را نیز متوجه شده اید. در ادامه مثال های عملی بیشتری خواهیم دید.

IOS روتر و سوئیچ سیسکو ، CISCO IOS

IOS روتر و سوئیچ سیسکو ، CISCO IOS

IOS روتر و سوئیچ سیسکو ، CISCO IOS نرم افزاری است که برای کنترل روتینگ و سویئچینگ تجهیزات بین شبکه ای مورد استفاده قرار میگیرد.آشنایی و یادگیری کار با IOS روتر و سویئچ سیسکو برای تمام مدیران یک شبکه به منظور مدیریت و کنترل تجهیزات درون شبکه همچون روتر و سویئچ سیسکو ضروری میباشد.مجموعه انستیتو ایزایران در این مطلب آموزشی به معرفی IOS روتر و سویئچ سیسکو ، CISCO IOS و بیان ویژگی ها و امکاناتی که برای کاربر فراهم میکند میپردازد.

IOS روتر و سوئیچ سیسکو ، CISCO IOS

IOS روتر و سوئیچ سیسکو ، CISCO IOS

IOS روتر و سوئیچ سیسکو ، CISCO IOS

ادامه مطلب …

IP PBX ، مرکز تلفن IP PBX چیست

IP PBX ، مرکز تلفن IP PBX چیست

IP PBX ، مرکز تلفن IP PBX چیست  ؟ مرکز تلفن  Private Branch Exchange یا PBX  یک شبکه تلفن خصوصی یا به عبارت فنی تر یک IP PBX سیستمی که در سازمانهایی که عمده کارشان ارتباطات تلفنی است ،بسیار کاربردی میباشد. این دستگاه ها خطوط تلفنی داخلی را بصورت آنالوگ یا دیجیتال بر روی زوج مسی تلفن فراهم می نماید. قابلیت های این دستگاه برای کاربران فعلی این سیستم شناخته شده است که مهمترین آن فراهم کردن خطوط تلفن داخلی است.مجموعه انستیتو ایزایران در این مطلب آموزشی قصد دارد تا شما را با مفاهیم تکنولوژی IP PBX آشنا کند.

IP PBX ، مرکز تلفن IP PBX چیست

 

IP PBX ، مرکز تلفن IP PBX چیست

IP PBX ، مرکز تلفن IP PBX چیست

 

ادامه مطلب …

ویپ ، VOIP چیست

ویپ ، VOIP چیست

ویپ ، VOIP چیست ؟ تکنولوژی انتقال صدا روی بستر شبکه میباشد و امکان برقرار تماس تلفنی در بستر شبکه را فراهم میکند.پیش از این واژه‌ای به نام اینترنت وجود نداشت و ارتباط محاوره‌ای تنها از طریق شبکه عمومی تلفن (PSTN) امکان پذیر بود همچنین ارسال داده به ویژه در فاصله های دور بسیار هزینه بر بود اما در طی چند سال گذشته شاهد تکنولوژی های جدید بوده‌ایم؛ گسترش رایانه‌های شخصی ، فناوری‌های جدید ارتباطی همچون تلفن‌های سلولی و بالاخره شبکه گسترده اینترنت.افراد با استفاده از رایانه شخصی و اینترنت به امور شغلی خویش می‌پردازند و نیز اوقات فراغت خود را سپری می‌کنند. تبادل اطلاعات را به راحتی انجام می‌دهند و با استفاده از نرم افزارهای کاربردی از طریق اینترنت به گفتگو با یکدیگر می‌پردازند. تمامی این مسائل، امروزه در سایه تکنولوژی ویپ  VOIP قابل انجام هستند.مجموعه انستیتو ایزایران در این مطلب آموزشی به بیان مزایا و امکانات  تکنولوژی ویپ VOIP میپردازد.

ویپ ، VOIP چیست

ویپ ، VOIP چیست

ویپ ، VOIP چیست

ادامه مطلب …